W mieszkaniu w bloku wiele problemów zaczyna się niewinnie. Czasem jest to cieknący zawór, innym razem zaparowane okna albo niedrożna kratka wentylacyjna. Zdarza się też, że grzejnik pozostaje zimny, mimo że powinien już grzać. Część takich usterek można wychwycić i usunąć samodzielnie, inne trzeba zgłosić zarządcy. Właśnie dlatego, mieszkając w budynku wielorodzinnym, warto wiedzieć nie tylko, jak ograniczyć ryzyko awarii i co zrobić w razie kłopotów. Ważna jest też świadomość, gdzie przebiega granica między odpowiedzialnością mieszkańca a obowiązkami administracji.

Z tego artykułu dowiesz się:

• Za co odpowiada właściciel mieszkania, najemca i zarządca budynku?

• Jak dbać o wentylację i instalację gazową w mieszkaniu?

• Jak ograniczyć ryzyko zalania mieszkania i sąsiadów?

• Jak rozpoznać wilgoć i pleśń w mieszkaniu?

• Jak dbać o instalację elektryczną i bezpieczeństwo pożarowe w mieszkaniu?

• Jak kontrolować instalację grzewczą i stan grzejników w mieszkaniu?

• Jak dbać o okna, drzwi i zabezpieczenia w mieszkaniu?

• Jakie przeglądy budynku są ważne dla mieszkańca bloku?

• Czy ubezpieczenie mieszkania zastępuje regularną kontrolę?

Za co odpowiada właściciel mieszkania, najemca i zarządca budynku?

Właściciel odpowiada za utrzymanie swojego mieszkania i ponosi związane z tym koszty. Jednocześnie uczestniczy w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnej. Zgodnie z ustawą o własności lokali należą do niej te części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie właścicielom poszczególnych mieszkań. Ich utrzymaniem i organizacją napraw zajmuje się wspólnota lub spółdzielnia.

Podział ten jest szczególnie istotny przy instalacjach. Jeśli awaria dotyczy elementu służącego wyłącznie jednemu lokalowi, odpowiedzialność może spoczywać na jego właścicielu. Jeśli problem występuje np. na pionie obsługującym kilka mieszkań, dotyczy instalacji wspólnej. Przy niejasnym źródle awarii bezpieczniej jest więc najpierw zgłosić problem administracji lub zarządcy, zamiast samodzielnie ingerować w instalację.

W wynajmowanym mieszkaniu trzeba dodatkowo rozróżnić obowiązki właściciela i najemcy. Zgodnie z ustawą o ochronie praw lokatorów lokator ma dbać o lokal, utrzymywać go we właściwym stanie technicznym i higieniczno-sanitarnym oraz wykonywać część bieżących napraw i konserwacji. W przypadku prywatnego najmu ważne są jednak również postanowienia umowy. W lokalach, które nie wchodzą w skład publicznego zasobu mieszkaniowego (np. mieszkania należące do gminy), strony mogą inaczej ustalić podział obowiązków dotyczących napraw. Dlatego w przypadku awarii dla lokatorów znaczenie mają zarówno jej źródło, jak i postanowienia umowy najmu dotyczące usterek.

Jak dbać o wentylację i instalację gazową w mieszkaniu?

W mieszkaniu nie należy zasłaniać kratek wentylacyjnych ani zamykać nawiewników. To przez nie odbywa się wymiana powietrza, czyli świeże napływa z zewnątrz, a zużyte i wilgotne jest odprowadzane kanałami wentylacyjnymi.

Problemy z wentylacją mogą pojawić się zwłaszcza po wymianie starych okien. Jeśli nowe będą bardzo szczelne, ograniczony zostanie dopływ powietrza. By temu zapobiec, należy skorzystać z nawiewników albo funkcji mikrowentylacji, jeśli okna są w nią wyposażone. W lokalach z urządzeniami gazowymi prawidłowy nawiew i wentylacja są dodatkowo potrzebne do bezpiecznego spalania gazu.

Jeśli przez kratkę wentylacyjną powietrze wyraźnie cofa się do pomieszczenia albo wentylacja przestaje działać, problem należy zgłosić administracji lub zarządcy. Nie powinno się samodzielnie przerabiać kratek ani przewodów wentylacyjnych, ponieważ są one elementem systemu działającego w całym budynku.

Przy korzystaniu z instalacji gazowej kluczową zasadą jest to, by nie ingerować samodzielnie w przewody i urządzenia wymagające fachowego montażu lub naprawy. Jeżeli w mieszkaniu da się wyczuć gaz, należy zamknąć jego dopływ, jeśli można zrobić to bezpiecznie, otworzyć okna i opuścić budynek. W takiej sytuacji nie wolno używać otwartego ognia ani włączać lub wyłączać urządzeń elektrycznych. Pogotowie gazowe należy zawiadomić z bezpiecznego miejsca, dzwoniąc pod numer 992.

Warto pamiętać, że instalacja gazowa oraz przewody kominowe, w tym przewody wentylacyjne i spalinowe, podlegają obowiązkowej kontroli co najmniej raz w roku. Kontrolę organizuje właściciel lub zarządca budynku, a wykonują ją osoby posiadające odpowiednie uprawnienia. Jeśli sprawdzenie instalacji lub przewodów wymaga wejścia do mieszkania, lokator powinien to umożliwić.

Jak ograniczyć ryzyko zalania mieszkania i sąsiadów?

W kuchni i łazience warto regularnie sprawdzać miejsca, w których najłatwiej o wyciek. Dotyczy to przede wszystkim wężyków przy bateriach, zaworów oraz podłączeń pralki i zmywarki. Odgłosy kapania, wilgoć pod sprzętem albo ślady wody przy połączeniach mogą oznaczać nieszczelność. Najlepiej usunąć ją szybko, zanim doprowadzi do większej awarii.

Każdy mieszkaniec powinien wiedzieć, gdzie znajdują się zawory odcinające wodę w lokalu i jak je zamknąć. Przy wycieku szybkie odcięcie dopływu może ograniczyć szkody we własnym mieszkaniu i zapobiec zalaniu lokalu poniżej. Jeśli woda cieknie ze ściany, sufitu albo z zabudowanego miejsca, w którym biegną rury, trzeba jak najszybciej zgłosić awarię administracji lub zarządcy budynku.

Zalanie może uszkodzić nie tylko podłogi, ściany i wyposażenie mieszkania. Istnieje realne ryzyko, że woda przedostanie się też do lokalu poniżej albo części wspólnych budynku. Dlatego po zatrzymaniu wycieku warto od razu udokumentować zakres zniszczeń. Zdjęcia zalanych powierzchni i uszkodzonego wyposażenia mogą być potrzebne przy zgłoszeniu szkody towarzystwu ubezpieczeniowemu lub ustalaniu odpowiedzialności za zalanie.

Jeśli nie wiadomo, kto odpowiada za awarię, przed rozpoczęciem właściwego remontu dobrze ustalić jej źródło i zgłosić zdarzenie administracji oraz ubezpieczycielowi. Nie należy jednak odkładać działań koniecznych do zatrzymania wycieku, osuszenia mieszkania czy zabezpieczenia mienia przed dalszym zniszczeniem. Warto za to zachować potwierdzenia zgłoszeń oraz rachunki za wykonane prace i zakupione materiały. Jeśli mieszkanie jest ubezpieczone, szkodę należy zgłosić zgodnie z zasadami określonymi w polisie i OWU.

Jak rozpoznać wilgoć i pleśń w mieszkaniu?

Pierwsze oznaki wilgoci często pojawiają się w miejscach, do których rzadziej zaglądamy. Dlatego podczas sprzątania najlepiej co kilka tygodni sprawdzić przestrzeń za dużymi meblami, okolice okien i balkonu oraz chłodniejsze fragmenty ścian graniczących z zewnętrzem budynku. O kontrolach takich należy pamiętać szczególnie w sezonie grzewczym. Nasz niepokój powinny wzbudzić powracające mokre plamy, łuszcząca się farba, ciemny nalot lub wyraźny zapach stęchlizny.

Przyczyną problemów z pleśnią w mieszkaniu może być nadmiar wilgoci lub zbyt słaba wentylacja. Dużo pary wodnej powstaje podczas gotowania, kąpieli i suszenia prania. Drobnoustroje łatwiej rozwijają się też na wychłodzonych fragmentach ścian. Wilgoć pojawiająca się na suficie, przy rurach albo po intensywnych opadach może wskazywać na przeciek lub nieszczelność.

Jeśli nie usuniemy przyczyny zawilgocenia, samo starcie nalotu albo pomalowanie ściany nie wystarczy. Gdy problem wynika z nadmiaru wilgoci w lokalu, trzeba zadbać o sprawną wentylację i regularne wietrzenie. Jeśli mokre plamy wracają, powiększają się albo pojawiają w miejscu, w którym może przebiegać instalacja, problem warto zgłosić administracji. W takich wypadkach przyczyna może znajdować się poza mieszkaniem i wymagać naprawy instalacji albo elementu budynku.

Jak dbać o instalację elektryczną i bezpieczeństwo pożarowe w mieszkaniu?

Instalacji elektrycznej nie należy samodzielnie sprawdzać ani naprawiać, ale mieszkaniec powinien zwracać uwagę na sygnały, które mogą świadczyć o usterce. Niepokój powinny wzbudzić nagrzewające się gniazdka lub wtyczki, ślady przypalenia, zapach spalenizny oraz często wyłączające się zabezpieczenia. Jeśli zauważymy takie problemy, nie należy korzystać z uszkodzonego gniazda ani urządzenia do czasu sprawdzenia instalacji przez elektryka.

Ryzyko przeciążenia jest szczególnie istotne w starszych mieszkaniach, gdzie instalacja może nie być dostosowana do jednoczesnej pracy wielu urządzeń o dużej mocy. Warto pamiętać, że takich sprzętów jak czajnik elektryczny czy przenośny grzejnik nie powinno się podłączać razem do jednej listwy zasilającej. Nie należy też łączyć ze sobą kolejnych przedłużaczy. Przeciążenie może prowadzić do przegrzewania przewodów i połączeń, a w konsekwencji do pożaru.

W mieszkaniu warto zamontować autonomiczną czujkę dymu. W lokalach, które nie były jeszcze użytkowane jako mieszkalne 23 grudnia 2024 roku, jest ona już obowiązkowa, a w starszych obowiązek zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2030 roku. Czujka tlenku węgla jest wymagana również w pomieszczeniach, w których odbywa się spalanie paliwa stałego, ciekłego lub gazowego. Obowiązek ten nie dotyczy urządzeń z zamkniętą komorą spalania ani gazowych urządzeń przeznaczonych do przygotowywania posiłków.

Zasady bezpieczeństwa pożarowego dotyczą także części wspólnych budynku. Klatki schodowej i korytarzy nie wolno zastawiać w sposób utrudniający ewakuację. Nie należy też składować tam materiałów łatwopalnych ani blokować dostępu do wyjść i urządzeń przeciwpożarowych.

Jak kontrolować instalację grzewczą i stan grzejników w mieszkaniu?

W sezonie grzewczym warto przynajmniej raz w miesiącu obejrzeć grzejniki i widoczne połączenia instalacji. Podczas oględzin trzeba zwrócić uwagę na wilgoć lub kapanie przy zaworach, ślady korozji oraz problemy z regulacją temperatury. Jeśli pojawia się wyciek, nie należy samodzielnie rozkręcać instalacji, tylko zgłosić usterkę zarządcy.

Warto pamiętać, że nie każda nieprawidłowość oznacza problem z ogrzewaniem całego budynku. Jeśli nie nagrzewa się tylko jeden grzejnik, przyczyna może znajdować się w mieszkaniu. Zazwyczaj chodzi o zapowietrzenie i taki grzejnik da się łatwo odpowietrzyć samodzielnie. Gdy zimne są wszystkie grzejniki albo podobny problem mają również sąsiedzi, usterka najpewniej dotyczy pionu lub całego systemu centralnego ogrzewania. W takiej sytuacji należy skontaktować się z administracją.

Mieszkaniec może na co dzień regulować temperaturę we własnym lokalu. Nie powinien natomiast samodzielnie wymieniać grzejnika lub zaworu ani przerabiać przewodów instalacji. Takie działania mogą wpłynąć na pracę ogrzewania również w innych lokalach. Przed naprawą lub wymianą grzejnika należy sprawdzić zasady obowiązujące w budynku i uzgodnić planowane prace z zarządcą.

Jak dbać o okna, drzwi i zabezpieczenia w mieszkaniu?

Przy codziennym użytkowaniu łatwo zauważyć pierwsze oznaki zużycia okien i drzwi. Skrzydło nie powinno obcierać o ramę, zacinać się przy zamykaniu ani wymagać używania dużej siły. W czasie sprzątania warto sprawdzać stan uszczelek oraz to, czy wokół ram nie pojawiają się wyraźne nieszczelności. Luzy w okuciach, uszkodzone uszczelki i problemy z domykaniem najlepiej rozwiązywać na bieżąco. Ignorowanie tego typu usterek może przyspieszać zużycie mechanizmów i wpływać na szczelność okien i drzwi.

Bardzo szczelne okna mogą z kolei ograniczać dopływ świeżego powietrza do mieszkania. Jeśli lokal ma wentylację grawitacyjną, trzeba korzystać z nawiewników albo innych rozwiązań przewidzianych do zapewnienia nawiewu. Nie warto „uszczelniać” mieszkania za wszelką cenę. Zbyt mały dopływ powietrza sprzyja pogorszeniu wentylacji i gromadzeniu się wilgoci.

Podstawą zabezpieczenia mieszkania są solidne drzwi wejściowe i sprawne zamki. Warto także kontrolować stan zawiasów oraz ościeżnicy, bo od nich zależy stabilność całej konstrukcji. Przed dłuższym wyjazdem trzeba dokładnie zamknąć okna i drzwi balkonowe. W lokalach na parterze lub nisko położonych kondygnacjach można rozważyć dodatkowe zabezpieczenia czyli rolety antywłamaniowe albo dodatkowe zamki. Dobrze też nie informować publicznie o dłuższym wyjeździe i poprosić zaufaną osobę, by od czasu do czasu zajrzała do mieszkania.

Jakie przeglądy budynku są ważne dla mieszkańca bloku?

Obowiązkowe kontrole techniczne budynku organizuje jego właściciel lub zarządca, a nie mieszkaniec. Co najmniej raz w roku sprawdzane są między innymi instalacja gazowa oraz przewody kominowe. Co najmniej raz na 5 lat wykonywana jest szersza kontrola stanu technicznego budynku. Obejmuje ona również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej.

Dla mieszkańca oznacza to przede wszystkim konieczność zwracania uwagi na komunikaty administracji o terminach kontroli. Jeśli sprawdzenie instalacji lub przewodów wymaga wejścia do lokalu, trzeba umożliwić do niego dostęp w uzgodnionym terminie.

Niezależnie od obowiązkowych przeglądów warto raz w miesiącu zrobić prostą kontrolę stanu mieszkania. Dobrze sprawdzić, czy przy rurach, zaworach i grzejnikach nie ma śladów wilgoci lub wycieku, a gniazdka i wtyczki nie nagrzewają się podczas używania. Działanie wentylacji można wstępnie ocenić, przykładając do kratki wentylacyjnej cienką kartkę papieru. Jeśli jest wyraźnie przyciągana do kratki, ciąg działa, gdy opada albo powietrze cofa się do pomieszczenia, problem warto zgłosić administracji. W mieszkaniu z balkonem dobrze obejrzeć także stan posadzki, odpływu, balustrady i miejsca przy drzwiach balkonowych. Taka kontrola nie zastępuje fachowego przeglądu, ale pozwala wcześniej zauważyć usterki.

Czy ubezpieczenie mieszkania zastępuje regularną kontrolę?

Ubezpieczenie pomaga pokryć wydatki związane z usuwaniem awarii, ale nie zwalnia z obowiązku dbania o stan mieszkania. Wręcz odwrotnie, firma ubezpieczeniowa może odmówić wypłaty odszkodowania, jeśli szkoda powstała w skutek zaniedbań. Zakres ochrony zależy od polisy i warunków ubezpieczenia (OWU). To właśnie tam trzeba sprawdzić, jakie zdarzenia obejmuje polisa, jakie są wyłączenia odpowiedzialności oraz czego ubezpieczyciel wymaga od właściciela po wystąpieniu szkody.

Przydatnym dodatkiem do ubezpieczenia mieszkania jest OC w życiu prywatnym. Może zadziałać na przykład wtedy, gdy z winy ubezpieczonego dojdzie do zalania mieszkania sąsiada. Nie oznacza to jednak, że każde zalanie zostanie pokryte z OC. Dla towarzystwa ubezpieczeniowego kluczowa jest przyczyna zdarzenia i zakres konkretnej umowy.

Po awarii trzeba przede wszystkim ograniczyć powstawanie dalszych szkód. Przy zalaniu oznacza to zatrzymanie wycieku i zabezpieczenie mienia. Nie warto odkładać takich działań do czasu oględzin ubezpieczyciela.

Wydatki związane z ratowaniem ubezpieczonego mienia mogą podlegać zwrotowi, dlatego trzeba je udokumentować. Zdjęcia uszkodzeń pomagają ocenić zakres szkody, a rachunki i faktury będą potwierdzeniem poniesionych kosztów. Warto zachować również dokumenty związane ze zgłoszeniem awarii oraz wykonanymi naprawami. Niepełna dokumentacja nie oznacza automatycznie utraty odszkodowania, ale zdjęcia i rachunki ułatwiają ustalenie przyczyny zdarzenia i wysokości odszkodowania.

Dowiedz się więcej:

• Jak zrobić remont balkonu w bloku zgodnie z przepisami?

• Jakie są normy hałasu w mieszkaniu?

• Co warto wiedzieć o BHP w bloku mieszkalnym?

• Co robić, gdy sąsiad zaleje mieszkanie?

Niniejsze opracowanie ma jedynie charakter informacyjny. Jego treść nie stanowi porady prawnej, podatkowej, finansowej czy z zakresu obrotu nieruchomościami. W celu uzyskania profesjonalnego wsparcia, skonsultuj się ze specjalistą: https://www.nieruchomosci-online.pl/agenci.html

Tu znajdziesz idealną nieruchomość

Powiedz nam, czego szukasz

Mieszkanie
 

Dom
 

Działki
 

Lokal
użytkowy

Budynek
użytkowy

Znajdź idealną nieruchomość dla siebie

Poszukajmy

Michalina Janyszek - Specjalistka od nieruchomości z mocno humanistycznym zacięciem. Jako polonistka z wykształcenia, a z powołania poetka oraz tłumaczka, doskonale operuje słowem, co wykorzystuje do popularyzowania branżowej wiedzy.