Zaloguj się
Reforma Prawa budowlanego, którą uchwalono na przełomie 2024 i 2025 roku, od 7 stycznia 2026 stała się obowiązującym prawem. Nowelizacja wprowadza ważne zmiany w sposobie zaskarżania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przez lata polski system prawny pozwalał na składanie odwołań od decyzji administracyjnych tylko po to, by wstrzymać inwestycję. Nowelizacja zawarta w ustawie o deregulacji prawa gospodarczego (Dz.U. 2024 poz. 1963) ma za zadanie definitywnie zakończyć ten proceder, wprowadzając rygorystyczne wymogi formalne dla każdego, kto chce zakwestionować pozwolenie na budowę.
Jakie są zasady zaskarżenia decyzji o pozwoleniu na budowę?
| Skarga musi być dobrze uzasadniona i oparta na konkretnych argumentach oraz wyraźnie określać zakres żądania. Braki formalne mogą skutkować jej szybkim odrzuceniem. |
Kluczowym narzędziem w rękach urzędników stał się artykuł 10b dodany do ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z nim odwołanie od decyzji o pozwoleniu na budowę nie może być już jedynie wyrazem ogólnego niezadowolenia strony skarżącej. Według zasad, które obowiązują od 7 stycznia 2026, każde pismo odwoławcze musi zawierać trzy konkretne elementy. Należą do nich sprecyzowane zarzuty odnoszące się bezpośrednio do zastrzeganej decyzji, jasne określenie zakresu żądania oraz wskazanie dowodów uzasadniających to żądanie. Taka konstrukcja przepisu sprawia, że odwołania pozbawione merytorycznej argumentacji będą odrzucane na etapie wstępnej weryfikacji formalnej.
Z punktu widzenia inwestora zmiana ta ma fundamentalne znaczenie dla stabilności procesu budowlanego. Dotychczas nawet bezzasadne odwołanie zmuszało organ drugiej instancji do ponownego rozpatrzenia sprawy. W tym czasie prace na placu budowy musiały być wstrzymane. Obecnie, jeśli skarżący nie wskaże konkretnego naruszenia przepisów techniczno-budowlanych lub norm środowiskowych, zostanie wezwany do uzupełnienia dokumentów. Jeśli nie zrobi tego w terminie do czternastu dni, jego odwołanie nie zostanie rozpatrzone. Zmiany tego rodzaju to jasny sygnał, że prawo do ochrony własnych interesów nie może być nadużywane kosztem innych.
Po co zmiany w sposobie odwołania się od decyzji o pozwoleniu na budowę?
| Nowe zasady mają ograniczyć blokowanie inwestycji bez podstaw i przyspieszyć ich realizację, a przede wszystkim chronić rynek nieruchomości przed nadużyciami. Krytycy ostrzegają, że formalności mogą utrudnić działania osobom, które nie mogą skorzystać ze wsparcia prawnika. |
Warto zauważyć, że nowelizacja nie odbiera obywatelom prawa do odwołania od pozwolenia na budowę. Uściślenie procesu odwoławczego zmusza strony do rzetelnej analizy dokumentacji projektowej przed wejściem na drogę administracyjną. Celem zmian jest też doprowadzenie do sytuacji, w której tylko realne błędy w sztuce projektowej lub naruszenia prawa będą podstawą do wstrzymania inwestycji. Dla rynku nieruchomości oznacza to mniejszą niepewność, krótsze terminy realizacji i przede wszystkim ochronę przed nadużyciami. To właśnie one często stanowiły barierę dla wielu nowoczesnych projektów infrastrukturalnych i mieszkaniowych.
Wprowadzone przepisy są odpowiedzią na powracające od lat postulaty środowisk branżowych. Ograniczenie możliwości blokowania projektów budowlanych bez merytorycznego uzasadnienia chroni interesy nie tylko deweloperów, ale również nabywców mieszkań, którzy ponoszą straty przez wstrzymane inwestycje. Z drugiej strony krytycy nowelizacji zaznaczają, że nowe wymogi formalne mogą stać się barierą nie do przejścia dla przeciętnego obywatela. Istnieje realne ryzyko, że osoby starsze lub mniej zamożne, których interes prawny faktycznie został naruszony, nie będą w stanie złożyć skargi bez wsparcia adwokata lub rzeczoznawcy.
Chcesz być na bieżąco?
Dołącz do newslettera
Niniejsze opracowanie ma jedynie charakter informacyjny. Jego treść nie stanowi porady prawnej, podatkowej, finansowej czy z zakresu obrotu nieruchomościami. W celu uzyskania profesjonalnego wsparcia, skonsultuj się ze specjalistą: https://www.nieruchomosci-online.pl/agenci.html
Michalina Janyszek - Specjalistka od nieruchomości z mocno humanistycznym zacięciem. Jako polonistka z wykształcenia, a z powołania poetka oraz tłumaczka, doskonale operuje słowem, co wykorzystuje do popularyzowania branżowej wiedzy.
